Grizzly Man

 
 

Docu-drama, 104 min., Eng. gesproken, Ned. ondertiteld
Regie en scenario: Werner Herzog
Productie: USA 2005
Vertolking: Timothy Treadwell (grizzly man), Werner Herzog (verteller), Amie Huguenard (vriendin), Warren Queeney (vriend), Willy Fulton (piloot), Marnie & Marc Gaede (ecologisten), Larry Van Daele (bioloog), Franc Fallico (patholoog)

Thema: natuurbescherming, milieu-activisme

Het leven en de onfortuinlijke dood van amateur grizzly beer expert Timothy Treadwell, een excentrieke milieuactivist die dertien zomers tussen beren in Alaska leefde en zijn avonturen op film vastlegde tot het tragische noodlot toesloeg.
In oktober 2003 werden de stoffelijke resten van Treadwell en zijn vriendin Amie Huguenard gevonden vlakbij hun kampeerplaats in het Katmai National Park and Reserve in Alaska. Ze waren ernstig toegetakeld en opgegeten door een grizzly en werden daarmee de eerste geregistreerde slachtoffers van een aanval van een beer in het park. Op deze manier kwam er een brutaal einde aan Treadwell’s zelfverklaarde queeste om de beren te beschermen. Het videodagboek van Treadwell, die zijn belevenissen onophoudelijk en zelfverheerlijkend filmde, vormt de rode draad van deze onvergetelijke documentaire waarin nog veel meer dan een pleidooi voor het behoud van de natuur een schrijnend karakterportret van een erg eenzame, buiten de maatschappij levende naïeveling wordt geschetst.
Er wordt niet alleen ingegaan op het mysterie van de wildernis maar ook op het mysterie van de menselijke natuur als de laatste vijf jaar van Treadwell in de wildernis in kaart worden gebracht.

GRIZZLY MAN is een film van de Duitse regisseur Werner Herzog, die zijn duidelijke voorkeur voor maniakale personages ditmaal in documentairevorm tot uitdrukking brengt. De film is een prachtig portret van een man die verscheurd lijkt te worden tussen de beschaving en de natuur en die tenslotte zijn eigen doodsvonnis tekent.
 

Pers
“Grizzly Man is een prachtige, bijna Shakespeariaanse tragedie over een gekwelde geest geworden, wat in handen van een andere regisseur snel sensationeel had kunnen worden. Herzog is slimmer. Hij houdt zijn grootste troef, een tape waarop is te horen hoe Timothy en Amie door de beer worden aangevallen (...) bewust achter de hand.” (Gerhard Busch, Cinema.nl)
"Met 'Grizzly Man' heeft filmmaker Werner Herzog één van de meest unieke en verontrustende natuurdocumentaires ooit gemaakt (...) 'Grizzly Man' is een unieke ‘zien om te geloven’- ervaring die bij iedereen andere gevoelens zal teweegbrengen. Herzog toont ons het portret van een tragisch figuur die steeds meer de greep op de realiteit kwijtraakte. Er zijn inderdaad grenzen in de natuur en het overtreden ervan werd Treadwell uiteindelijk fataal. Een ongelooflijke documentaire die niemand onberoerd zal laten. " (Peter De Backer, Digg*)
Filmmagie:
Met ‘gevonden beeldmateriaal’ maakte Werner Herzog een dramatische documentaire over een geestesverwant van Fitzcarraldo. ‘Grizzly Man’ Timothy Treadwell is een Amerikaans natuuractivist met een onverzadigbare passie voor wilde beren die tijdens zijn 13de zomer in Alaska door eentje van hen werd opgepeuzeld.
“Waar ligt de grens van feiten en waar begint de waarheid?” vroeg Werner Herzog zich af n.a.v. zijn rol in de valse reportage Incident at Loch Ness (Zak Penn), “waarheid gaat veel dieper dan een feit. En hoe bereik je het, hoe vind je de diepere lagen van waarheid?”. Ook GRIZZLY MAN lijkt wel een hybride doc, een versmelting van documentaire (natuur)beelden met een fictieverhaal dat draait rond een larger than life personage. Als grap van een visionair filmmaker, gefascineerd door waanzin, door de gekte van echte en fictieve personages in buitengewone situaties (Aguirre, der Zorn Gottes, Jeder für sich und Gott gegen alle, Fitzcarraldo). Een barokke cineast die de jongste jaren realisme en surrealisme verstrengelt in documentaires (Wheel of Time, The White Diamond, The Wild Blue Yonder) en zijn speelfilm Rescue Dawn baseert op het ware verhaal van de eigen doc Little Dieter Needs to Fly. Werner Herzog neemt de kijker mee naar een zone waar waarheid en leugen, waanzin en normaliteit, niet meer zijn te onderscheiden.
Zo lijkt GRIZZLY MAN een hilarische versie van Last Days en de Amerikaanse natuuractivist Timothy Treadwell het prototype van een Herzog-protagonist. Een autodestructieve eenzaat met persoonlijke demonen, een mysterieus verleden, romantische ideeën, met paranoia, een mythomaan en met een obsessieve passie voor wilde beren die hij wil beschermen en filmen in Alaska’s Katmai National Park. 13 zomers lang leeft hij tussen zijn geliefde beren tot duidelijk wordt dat voor hen liefde door de maag gaat. De held die als voedsel eindigt is het ideale slachtoffer voor Herzog en zijn extreme verhalen vol dodelijke gevaren en gevaarlijke gekken. Alleen, dit is géén absurde zelfparodie maar wèl een waargebeurd verhaal. Verteld via ‘gevonden materiaal’, ruim 100 uur door Treadwell zelf geschoten beelden, en interviews van Herzog. (...) Sensatiezucht en voyeurisme steken de kop op bij een dergelijk onderwerp maar Herzog manipuleert het sensationele creatief én respectvol. Leidmotief van de film is de tragische dood van Timothy en Amie. In gesprekken met vrienden, familie, wetenschappers, de piloot en de patholoog komt het alsmaar terug. Inclusief de gevonden horloge. Maar wanneer Herzog in beeld de doodstrijd beluistert (de lenskap stond nog op de draaiende camera) horen we niets. We moeten Herzog op zijn woord geloven wanneer ie zegt dat Timothy Amie smeekt om weg te lopen. Of dat zij met een pan op de beer timmert. Herzog adviseert de bezitster van de tape hem te vernietigen. “Het was meteen duidelijk”, zegt hij, “dit is geen ‘snuff movie’ maar een film die de waardigheid van een stervend individu respecteert. Ik zou die audio nooit gebruiken”. Stiltes en ellipsen hebben echter een grote dramatische kracht. Weglatingen maken alles suggestiever. Ze confronteren de kijker met zijn voyeurisme en transformeren een eenvoudig faits divers in een tragisch epos. Daardoor is GRIZZLY MAN geen afstandelijke dierendocumentaire maar een aangrijpend menselijk drama waarin ‘de man met de camera’ zuiverheid zoekt en schoonheid blootlegt. Maar onvermijdelijk botst op de dodelijke onverschilligheid van de flaura. Een bevreemdend en verontrustend verhaal. Gruwelijk mooi. (Ivo de Cock, Filmmagie, maart 2006)